Maagzweren bij paarden: symptomen, voeding en preventie
Maagzweren (EGUS) komen veel voor bij sport- en stalpaarden. Herken de signalen en ontdek hoe je met voeding en management de maag beschermt.
Maagzweren komen bij paarden veel vaker voor dan je zou denken, zeker bij sport- en stalpaarden. De aandoening heet officieel EGUS (equine gastric ulcer syndrome) en loopt uiteen van een lichte ontsteking van het maagslijmvlies tot ernstige zweren. Het goede nieuws: met de juiste voeding en wat aandacht voor het management verklein je de kans er flink op.
Wat is EGUS?
De paardenmaag is klein en produceert continu maagzuur, ook als het paard niet eet. In de natuur graast een paard bijna de hele dag, waardoor er steeds ruwvoer en speeksel binnenkomen die het zuur bufferen. Valt dat eten weg, dan kan het zuur het slijmvlies aantasten en ontstaan zweren, vooral in het bovenste deel van de maag.
Waaraan herken je maagzweren?
De signalen zijn vaak vaag, en een deel van de paarden toont zelfs helemaal geen symptomen. Let op:
- Minder of kieskeurig eten en geleidelijk gewichtsverlies
- Een doffe vacht en mindere conditie
- Prikkelbaarheid of gevoeligheid bij het opzadelen (gordelpijn)
- Mindere prestaties of tegenzin om te werken
- Terugkerende milde koliek, vaak na het eten
Twijfel je? Alleen een dierenarts kan de diagnose stellen, met een maagonderzoek (gastroscopie). Dat is meteen de betrouwbaarste manier om te weten of en waar er zweren zitten.
Waarom voeding de sleutel is
Onderzoek wijst telkens naar dezelfde risicofactoren, en de meeste hebben met voeding en management te maken:
- Lange pauzes zonder ruwvoer. Zit er meer dan zes uur tussen twee ruwvoermomenten, dan stijgt de kans op zweren.
- Veel krachtvoer. Rantsoenen met meer dan 2 gram zetmeel per kilo lichaamsgewicht per dag worden in verband gebracht met ongeveer een verdubbeling van de ernst.
- Stress door transport, opstallen, wedstrijden of een verstoord dagritme.
- Langdurig gebruik van bepaalde ontstekingsremmers (NSAID''s), altijd in overleg met de dierenarts.
Zo bescherm je de maag
- Geef onbeperkt of zeer regelmatig ruwvoer en houd de tijd zonder eten kort; een slowfeeder helpt. Lees ook waarom vezels de basis van elk rantsoen zijn.
- Beperk krachtvoer en verdeel het over kleine porties.
- Geef waar het kan een handje ruwvoer voor de training, zodat de maag niet leeg klotst.
- Zorg voor zoveel mogelijk weidegang, rust en een vast dagritme.
- Zorg altijd voor vers water.
Wanneer naar de dierenarts?
Vermoed je maagzweren, blijf dan niet zelf dokteren. Een dierenarts bevestigt de diagnose met een gastroscopie en start een gerichte behandeling (vaak met omeprazol). Voeding en management blijven daarnaast de basis om herhaling te voorkomen en om na een behandeling rustig te blijven.